Rule of Law

امریکا ممکلتی ست که در آن نیمی از مردم مشغول sue1 کردن نیمی دیگر هستند! مثلا سالی بیش از 5000 تا شکایت علیه Walmart به دادگاه میره. از اون طرف، سامسونگ Apple رو sue می کنه و متقابلا سامسونگ مشغول sue کردن Apple  هست تا جایی که دیگه طرفین خسته شدن و به هم قول دادن دیگه با هم دعوا نکنن! یا مثلا ماه قبل یه تعدادی از خانواده های سربازان امریکایی علیه چند تا بانک انگلیسی شکایت کردن. موضوع شکایت اینه: این بانک ها در یک طرح هماهنگ شده از سال 1987 به ایران در نقل و انتقال پول کمک کردن. چهار دهه بعد که امریکا دموکراسی رو تو حلق عراق فرو کرده و مملکت رو با خاک یکسان کرده، این عزیزان دل به وسیله گروه هایی که توسط ایران حمایت می شدن مورد حمله قرار گرفتن و احتمالا به تعداد انگشتان یکی دو دست تلفات دادن. حالا اون کمک در انتقال پول در سال 1987 توسط این بانک ها باعث شده که مثلا 40 سال بعد در سال 2008 این اتفاق برای سربازان امریکایی بیفته (خنده حضار!!)

البته فکر نکنید ملت غیور و همیشه در صحنه امریکا فقط ایران رو sue می کنن، اینجا ملتِ زیادی در صحنه، دولت خودشونو هم sue می کنن! مثلا مدیرعامل اسبق شرکت بیمه AIG که در بحران سال 2008 حدود 185 میلیارد دلار از دولت امریکا کمک گرفت، نمک خورده نمک دون شکسته و در دادگاه علیه دولت امریکا شکایت کردهگاهی اوقات هم از باب انبساط خاطر، دولت امریکا خودش خودشو sue می کنه: به خدمتتون عارضم که الان 17 ایالت امریکا، دولت فدرال رو به خاطر طرح سلامت اوباما (یا همون Obamacare) سو کردن

اینجا کافیه یه ربع تبلیغات تلویزیون رو نگاه کنی تا یهو یه آقایی با صدایی کاملا همدردانه (!) بگه:

Are you injured because you used the product XYZ??If so, you may be entitled to up to $X million in compensation. Give us a call at 11111111

بخشی از تبلیغات تلویزیونی مربوط به شرکت های حقوقی هست که کارشون اینه که دنبال بگردن و مثلا یه محصول معیوب از یه شرکت پیدا کنن و بعد دنبال بگردن به وکالت از ملت علیه شرکت شکایت کنن. یه لحظه تصور کنید توی تلویزیون ایران یه شرکت حقوقی تبلیغی پخش کنه با این مضمون: "آیا شما یا یکی از بستگانتان به دلیل سوار شدن به خودروی پراید دچار نقص عضو شده یا جان خود را از دست داده اید؟! شرکت حقوقی مشدی حسن و همکاران می تواند به شما کمک کند تا سقف 100 میلیون تومان از شرکت سایپا طلب غرامت کنید!" اونوقته که مال و اموال سایپا که سهله، کل درآمد نفتی مملکت هم بعیده غرامت کشته های پراید رو در ایران بده...

این شکایت نامه ها معمولا برای افراد هیچ خرجی نداره و شرکت حقوقی صرفا در صورت موفقیت در دادگاه بخشی از لاشه مردار رو به نیش میکشه. به همین خاطره که شرکت ها یکی از مهم ترین هزینه هاشون در صورت های مالی، مبلغیه که احتیاطا برای بازپرداخت جرایم ناشی از شکایات کنار میذارن. رکورددارشون هم Bank of America هست که از سال 2008 تا الان حدود 68 میلیارد دلار هزینه بابت جرایم (و البته settlement هاداده. پیشنهاد می کنم تعداد صفرهای 68 میلیار دلار رو یک بار بشمرید تا عمق فاجعه دستتون بیاد. محض اطلاع، ارزش کل Bank of America در بورس در حال حاضر حدود 178 میلیارد دلاره.

اگر هنوز هم کف بُر نشده اید، پارسال یه درس دکترای Accounting داشتم که استاد معزز میفرمودن یه سری وکیل در امریکا هستن که کارشون اینه که به محض اینکه قیمت یک سهم در بورس افت ناگهانی و شدیدی تجربه میکنه بلافاصله یه شکایت تقدیم دادگاه می کنن. بعد راه میفتن دنبال سهامدارای شرکت و براشون نامه میفرستن که ما شرکت XZY رو به دلیل عدم افشای کامل اطلاعات و پنهان کاری که منجر به افت X درصدی قیمت سهام و زیان Y میلیون دلاری به سهامداران شده sue کردیم و اگر پایه هستید، پای شکایت نامه رو هم امضا کنید تا اگر تونستیم خرخره شرکت رو بجویم، یه چیزی هم گیر شما بیاد.

اگر هنوز هم کف بر نشده اید این دیگه تیر خلاصه: دادگاه عالی نیویورک اخیرا یک شرکت حقوقی رو به باد انتقاد گرفته چون کاشف به عمل اومده که شرکت مذکور نرم افزاری نوشته که به طور خودکار در هزاران و بلکه میلیون ها سند مختلف جستجو میکنه، گزینه های احتمالی برای شکایت رو شناسایی می کنه و گویا تا الان نرم افزار مذکور دهها هزار شکایت نامه هم به طور اتوماتیک به دادگاه فرستاده!! (قابل توجه قوه قضائیه ما که از پرتعداد بودن پرونده ها گلایه منده!) 

خلاصه که این نظام حقوقی اینجا هم عالمی داره بس عجیب! البته علیرغم اینکه مثالهای بالا بیشتر موارد حاد رو نشون میده، این سیستم مزایای خودش رو هم داره. مثلا اینکه اگر از من بپرسن، اینهمه دور خودت و دنیا چرخیدی و هی وبلاگ نوشتی و خیر سرت درس خوندی، اگه بخوای در دو جمله بگی چرا امریکا امریکا شده چی میگی؟ این دو جمله از این قراره: از بین همه فاکتورایی که می شناسم، دو تا عاملی که امریکا رو امریکا کرده یکی همین نظام حقوقی سفت و سخت و مستقله3 و دومیش هم مکانیزم بازار (کسی که اقتصاد میخونه بالاخره یه گریزی به کربلا باید بزنه!)

مثلا برخلاف چیزی که خیلی ها در ایران فکر می کنن و وانمود می کنن، فهم ناقص من به عنوان کسی که سررشته ای از حقوق نداره اینه که نظام حقوقی امریکا اتفاقا تا حد خیلی زیادی مستقل عمل می کنه و مثلا با تغییر دولت، میزان محکومیت افراد تغییر نمیکنه! البته این به این معنا نیست که از نظر من همه اصولی که بر اساسش حکم صادر میشه اصول درستیه (از جمله احکامی که علیه ایران هرازگاهی صادر میشه) ولی به هر حال، هر اصل درست یا غلطی دارن پاش هستن و تأثیر عوامل و فشارهای بیرونی به نظر میرسه خیلی کمه. برخی از اثرات ملموس همچین سیستم حقوقی سفت و سخت و بی اغماضی که در زندگی روزمره می شه دید از این قراره:

1- تبلیغات شرکت های دارویی توی تلویزیون رو اگر ببینید، از یک دقیقه تبلیغ حدود 45 ثانیه داره مضرات و اثرات جانبی دارو رو توضیح میده! مثلا 15 ثانیه عکس گل و بلبل نشون میده و میگه این دارو موقع سرماخوردگی سوراخ دماغتون رو باز میکنه بعد 45 ثانیه بعدش میگه ممکنه در اثر این دارو سرطان کبد و حناق و جذام و طاعون و روماتیسم بگیرید! اینکه دقیقا این تبلیغات فروش دارو رو زیاد میکنه یا کم والله اعلم!

2- اگر به یه شرکت زنگ بزنید یا چت کنید2 اگر جد و آبای طرف رو هم به فحش بکشید، یک کلمه غیرمودبانه نمیشنوید یا مثلا خودتونو بکشید هم نمی تونید راجع به چیزی که طرف در حوزه کاریش نیست ازش سوالی بپرسید و جوابی بشنوید. دلیلش همین ترس از sue کردن شرکت و کارکنانش به دلیل برخورد نامناسب هست.

 

3- برخلاف کشور ما که سازمان بورس بخش عمده ای از انرژیش صرف توضیح دادن به عالم و آدم راجع به تغییرات روزانه عدد شاخص میشه، در اینجا SEC کار اصلیش پوست کندن از شرکت های خلافکاره. روش کار هم به این ترتیبه که مثلا اگر موردی از عدم ارائه اطلاعات درست در شرکتی پیدا کنن، فورا سراغ شرکت میرن و تهدید به شکایت در دادگاه میکنن. شرکت هم در اکثر موارد به اصطلاح به settlement تن میده و یه پول درشتی به SEC و بیت المال (!) میده که دست از سرش برداره. کلا SEC سالی چند میلیارد دلار برای دولت امریکا درآمدزایی داره! (این گزارش جالب از شرکت Cornerstone رو بخونید) گاهی اوقات گله گرگ همه باهم حمله می کنن و SEC و Fed و office of Comptroller و  FDIC باهم به یه بانک حمله می کنن و بعد می شینن تقسیم غنایم می کنن. مثلا پارسال بانک JP Morgan به خاطر خلافی که یکی از معامله گرانش در لندن (که بعدا این بابا به London Whale معروف شد!) دویست میلیون دلار به SEC، دویست میلیون دلار به Fed،سیصد میلیون دلار به OCC و مقادیری هم به CFTC پرداخت کرد تا به دادگاه نره

 4- هرجایی که زمین رو تی کشیده باشن، یه علامت بزرگ زردرنگ میذارن که زمین خیسه و مواظب باشید زمین نخورید. من باب نمونه، Walmart مجبور شد به یکی از مشتریانش که روی زمین خیس سر خورده و دست و پاش شکسته بود 11 میلیون دلار غرامت پرداخت کنه.

5- برخلاف ممکلت ما که ملت راجع به کلیه امور ریز و درشت اظهارنظر قوی و قطعی می کنن، اینجا ملت کلا توی حرف زدن و به خصوص ایمیل نوشتن خیلی حواسشون جمعه و حتی یه کلمه اینور و انور براشون میتونه دردسرساز باشه. یکی از کارهایی که SEC میکنه وقتی به شرکتی مشکوک میشه ریز به ریز کلیه ایمیل های رد و بدل شده بین کارکنان رو درخواست می کنه و واو به واوش رو بررسی می کنه که یه جایی شرکت رو خفت کنه.

6- اخیرا با یکی از استادا صحبت می کردم راجع به تقلب در امتحان. جالب بود که می گفت اگر متوجه بشم کسی داره از روی دست یکی دیگه نگاه میکنه فقط نفر بغل دستیش رو بلند می کنم و جاشو عوض می کنم. بعد که پرسیدم چرا مثلا برگه طرف رو ازش نمی گیرید، گفت چون ممکنه دانشجو بره به دادگاه شکایت کنه و اگر مدرک مستندی برای تقلبش نداشته باشی دردسرساز میشه. 

-----------------------------------------------------------------------------

1- sue کردن یعنی شکایت کردن و به دادگاه کشاندن

2- یکی از روش های تماس با شرکت ها در اینجا چت کردنه که خیلی هم پرکاربرد و مفیده!

3- اگر حرف یه دانشجو رو قبول ندارید حرف استاد دانشگاه هارواردو قبول داشته باشید!

/ 18 نظر / 149 بازدید
نمایش نظرات قبلی
هابیل

سلام علی جان من چند ماهیه مرتب میام وبلاگتو میخونم و کلی چیز یادگرفتم. خیلی ممنون از اینکه هستی. لطفا این مسیر رو ادامه بده. هابیل

محسن بخشی زاده

عالی بود

مهدی

یعد از اینکه برخی از سایت های مرتبط با بازی سونی و مایکروسافت هک شدند و چند وقتی خارج از دسترس شده بود و کابران آنها چند ساعتی نتوانستند بازی کنند کاربرانشون رفتن اونا رو سو کردن

مجید علیجانی

سلام به این ترتیب این همه که حرف از اخلاقیات و ... مسئولیت اجتماعی شرکت و.. میزنند از ترسه نه از ذات اخلاق و صداقت و درستی و انصاف .. اینطور نیست؟

مهدی

Bank of America: Mkt cap 181.86B

محمدحسین

سلام دکترجان لطف می کنی یکبار درباره ی مهارت های واجب یک فاینانس کار بنویسی؟ مهارت های نرم افزاری، روش شناسی و ... ما که تو ایران فاینانس میخونیم، استادا همه حسابداری و بی ربطن و به هر رطب و یابسی چنگ میزنیم تا اوضاع سوادمون بهتر بشه. و خب، این کار راه حل بهینه ای نیست. همیشه از وبلاگ استفاده می کنیم :)

ابراهیم

مترو از زیر خانه ما رد می شه خونه می لرزه.فکر کنم اگر امریکا بودیم می تونستم نمرات بد ترم پیش ام رو به لرزش ها ربط بدم. یک قرامت اساسی بگیریم.[لبخند]

علی اکبر ناطق نوری

سلام من بسیار خرسندم که شما نخبگان در دولت آقای احمدی نژاد راهیه بازار کار آمریکا شدید. هوش و تدابیر شما برای جوانان این مرزوبوم مثال زدنی است. امیدوارم در ادامه راه موفق و پیروز باشید.

محمد

یعنی الان همه ما دانشجویان پیرو خط امام زمان باید بریم از سپاه و بسیج و بنیاد مستکبران و کمیته امداد و صداوسیما و بورس اوراق بهادار شکایت کنیم؟

آرمین

جالب بود .موفق باشید